اطلاعاتي راجع به بيماريهاي رايج کودکان/قسمت اول: مشکلات شايع پوستي
اطلاعاتي راجع به بيماريهاي رايج کودکان/قسمت اول: مشکلات شايع پوستي
اطلاعاتي راجع به بيماريهاي رايج کودکان/قسمت اول: مشکلات شايع پوستي
نويسنده:دکتر شانتي گاس
مترجم:دکتر امين عطاران زاده
مترجم:دکتر امين عطاران زاده
درحالي که نبايستي در همه ي بيماري ها ،پزشک کودک خود بشويد ،اما اطلاعات مختصري در مورد بيماري هاي شايع کودکان جهت اقدامات لازم و ارجاع به پزشک لازم مي باشد .
ساييدگي :ساييدگي پوست در نتيجه تحريک به وسيله ي مالش لباس ها مخصوصاً کهنه هاي زبر يا لباس پشمي بر پوست و يا تميز کردن بچه پس از مدفوع کردن به روش غير ملايم ايجاد مي شود .اين حالت مي تواند در مناطق مرطوب مثل چين گردن ،زير بغل يا ميان پا مخصوصاً در بچه هاي چاق به وجود آيد .ساييدگي را مي توان به سادگي توسط خشک نگه داشتن اين مناطق ،خنک نگه داشتن در تابستان ،استفاده از پودر بچه و استفاده از پارچه نرم جهت کهنه ، پيشگيري نمود .با استفاده از پيش بند مي توان از ساييدگي گردن و چانه به وسيله ي لباس هاي پشمي جلوگيري کرد محلول ها و کرم هاي مسکن را مي توان براي اين مناطق استفاده کرد .
قشر سر نوزادي :برخي از بچه ها در قسمت بالاي سرخود قشر خشک شده قهوه اي رنگ را خواهند داشت .اين لايه به علت ترشح طبيعي از فوليکول هاي مو و پوست مي باشد .بهترين راه بر طرف نمودن آن ها ، شستن و برس کشيدن ملايم با يک برس بسيار نرم پس از هربار حمام کردن مي باشد .اگر اين قشر تشکيل شد،نبايستي سعي کنيد آن را بکنيد .به راحتي مي توان با شستن سر به وسيله ي صابون و يا شامپو يک يا دو بار در روز اين قشر را از بين برد .اين قشر به تدريج به وسيله ي شستن و برس زدن آرام در عرض چند روز از بين خواهد رفت .استفاده از روغنها و کرم ها ، کمک کننده نخواهد بود .
شوره ي سر :شوره ي سر بسيار شايع بوده و به صورت پوسته هاي ريز سفيد رنگ در بين موها و روي پوست سر ديده مي شود .پوسته سر نوزادي نوعي شوره ي سر مي باشد .موها بايستي هر روز با شامپو شسته شوند . شانه يا برس بايستي مرتباً شسته شده و فقط براي کودک استفاده گرديده و فرد ديگري از آن ها استفاده نکند .در صورتي که شوره ي سر ادامه يابد . محلول يا شامپوي دارويي را با تجويز پزشک مي توان استفاده کرد .
درماتيت :درماتيت به هرگونه وضعيت التهابي پوست مي گويند .علايم شايع عبارتند از :خارش ، پوسته پوسته شدن يا ترشح آبکي .اين حالت ممکن است به علت حساسيت يا عفونت بوده و درمان با توجه به علت آن فرق مي کند .در صورتي که خفيف باشد ،با ضد عفوني و شستشو مي توان آن را بر طرف نمود ولي اگر شديد باشد ،حتماً بايستي به پزشک مراجعه کرد .
تحريک و جوش ناشي از کهنه و قنداق :هر قسمت از بدن که به طور مداوم پوشيده و بسته باشد ،به احتمال بيشتري به علت عرق کردن ، خيس شده و محل را مستعد جوش و تحريک مي گرداند .منطقه ي کهنه نيز به وسيله ي ادرار خيس شده و در صورتي که به موقع عوض نشود ،تحريک پوست را خواهيم داشت .
باکتري هاي درون ادرار ،توليد آمونيوم کرده که محرک پوست است .هنگامي که بچه در خواب است ،تعويض کهنه مشکل بوده زيرا ممکن است باعث تحريک و بد خلقي او گردد .روش هاي طبيعي معمولاً بهترين هستند ،بنابراين سعي کنيد حداقل چند ساعتي در روز کودک بدون کهنه باشد .اين عمل باعث مي شود که قسمت هايي که کهنه روي شان گذاشته مي شود در معرض هوا و آفتاب قرار بگيرند .مي توان از کرم نرم کننده نيز استفاده کرد .در صورتي که جوش و تحريک ادامه يافت ،حتماً با پزشک مشورت نماييد .جوشاندن کهنه ها ،خشک کردن در آفتاب و اطو کردن آن ها هر کدام به کشتن ميکروب ها کمک مي کنند.
اگزما :اگزما يک وضعيت آلرژيک (حساسيتي )پوست مي باشد .علت اصلي آن شناخته نشده ولي ممکن است به علت حساسيت به شير حيوانات ، تخم مرغ ، گندم يا لباس هاي پشمي يا نايلوني باشد .اغلب ،سابقه ي آسم ،تب يونجه و اگزما در خانواده وجود دارد .اين امر معمولاً به صورت لکه هاي قرمز روي هر دو گونه تظاهر يافته و ممکن است بعداً به همه ي نقاط بدن انتشارپيدا کند . همچنين خارش شديد وجود داشته و کودک نمي تواند بخوابد .براي جلوگيري از خاراندن کودک و زخم کردن ، بايستي ناخن ها کوتاه شوند .دستکش نخي را مي توان هنگامي که کودک در خواب است ،به دستهاي او پوشانده پزشک در صورت لزوم توصيه هاي خاص را ارايه خواهد کرد .اين مشکل ممکن است مدت ها طول کشيده و آزار دهنده باشد ولي بايستي صبور و آرام باشيد .اين حالت پس از يک يا دو سالگي از بين خواهد رفت .
کهير :کهير نيز يک واکنش حساسيتي پوست مي باشد که دردناک و خارش دار است اين وضعيت ممکن است يک واکنش حساسيتي به انواعي از غذاها ، داروها يا گزش حشرات باشد .محلول هاي مسکن موجب بهبودي اين حالت مي گردند .کودکاني که کهير دارند ممکن است سابقه ي آسم داشته باشند .
زرد زخم :زرد زخم يک عفونت سطحي پوست بوده و کاملاً در ماه هاي گرم تابستان و طي هواي مرطوب فصول باراني شايع است .اولين نشانه معمولاً چند جوش کوچک بوده که بزرگ تر شده و با چرک پر مي شوند .بعداً اين جوش ها به صورت زخم در مي آيند .مهم است که پوست را در حد امکان تميز نگه داشته و از خارش آن توسط کودک جلوگيري کنيم .حوله ي صورت کودک يا حوله ي حمام او نبايستي براي کودک ديگري استفاده شود .استفاده از محلول هاي ضد عفوني کننده کمک کننده بوده ولي در صورتي که وضعيت ادامه پيدا کرد ،با مشورت پزشک بايستي از پمادهاي آنتي بيوتيک استفاده نمود.گاهي ممکن است احتياج به آنتي بيوتيک خوراکي يا تزريقي وجود داشته باشد .
گزش حشرات :گزش حشرات به خصوص پشه کاملاً شايع مي باشد .بهتر است دست و پاي کودک را مخصوصاً در شب ،براي جلوگيري از گزش حشرات بپوشانيم .کودک را بايستي زير يک پشه بند خواباند .براي گزش حشرات ،مقداري محلول کالامين را مي توان استفاده کرد .ماليدن مختصري ادکلن نيز مفيد مي باشد. به کار بردن برخي از کرم ها و محلول هاي خاص در شب براي دست و پا از گزش حشرات جلوگيري مي کند .
شپش و شپشک :اين دو ،از انگل هاي شايع سر و مو هستند .بوسيله ي تماس فردي ،از کودکي به کودک ديگر و يا از فرد بالغي که با فرزندش بازي مي کند يا از طريق استفاده از شانه ي آلوده ،انتقال مي يابد .شپش و شپشک ، حاصل بهداشت فردي پايين مي باشند اين انگل ها باعث خارش شده و مي توان آن ها را به صورت ذرات ريز داخل مو ديد .ممکن است هنگام شانه کردن ،اين موضوع کشف شود .محلول هاي ضد عفوني کننده خاصي وجود دارند که مي توان آن ها را با تجويز پزشک مصرف نمود .مواظب باشيد که اين محلول ها به داخل چشم کودک نروند .مصرف دوباره ي اين محلول ها ، در صورتي که درگيري وسيع باشد ضرورت دارد .
ميليا :اين عبارت براي دانه هاي سفيد رنگ ريز در محدوده ي صورت مخصوصاً بيني که در چند هفته اول زندگي وجود دارند ،به کار مي رود . اين حالت به علت انسداد موقتي غدد چربي پوست حاصل مي شود .هرگز آن ها را فشار ندهيد .پس از مدتي بهبود خواهند يافت .
عرق جوش :درهواي داغ ،عرق جوش کاملاً شايع مي باشد .پوست بچه لطيف بوده و سريع تر دچار ضايعه مي شود .در اين حالت يک ضايعه صورتي رنگ که ممکن است در هر جايي ظاهر شود ، وجود دارد .اين ضايعه بسيار خارش دار بوده که مي توان از پودر يا محلول کالامين بر روي همه ي بدن استفاده کرد .
کودک را به وسيله ي کشيدن ابر خيس برتن کودک يا حمام کردن ،نگه داشتن کودک در اتاق خنک يا پوشاندن حداقل لباس و اجازه دادن اين که حتي بدون لباس باشد ،بايستي خنک نگه داشت .
گال يا جرب :گال يک عفونت انگلي بوده که به وسيله ي يک حشره بسيار ريز ايجاد مي شود .ابتدا خارش و سپس جوش هاي ريز در منطقه گرفتار ايجاد شده که در ابتدا بين انگشتان را گرفتار کرده و سپس به مناطق ديگر بدن گسترش مي يابد .معمولاً صورت گرفتار نمي شود مگر در نوزادان .
ممکن است کل خانواده درگير شوند زيرا به وسيله ي تماس مستقيم ،از فردي به فرد ديگر انتقال مي يابد .کودک ممکن است هنگام بازي با ديگر کودکان مبتلا ،دچار عفونت گال بشود .
براي درمان ،بايستي کل خانواده در يک زمان دارو بگيرند .حمام روزانه و تعويض لباس ها به طور مرتب ضروري مي باشد .رعايت بهداشت مناسب ،مخصوصاً براي خانواده هايي که در مناطق پرجمعيت زندگي کرده و گال به سرعت مي تواند در آن مناطق منتشر شود ،اهميت فراواني دارد .داروهاي موضعي با تجويز پزشک مي توانند اين عفونت انگلي را درمان نمايند .
نقاط و تاول هاي جديد تا دو يا سه روز بعدي به ظاهر شدن ادامه داده و ضايعات کهنه تر به صورت زخم خشک شده در مي آيند .اين ضايعات خارش زيادي داشته و کودک ممکن است اين تاول ها را با خاراندن بخراشد . آبله مرغان معمولاً بيماري خفيفي بوده و هيچ درمان اختصاصي بجز تميز نگه داشتن پوست و استفاده از برخي محلول هاي ضد خارش (مثل کالامين ) براي تسکين خارش مورد نياز نمي باشد خارش را مي توان به وسيله ي دو يا سه بارحمام کردن در روز با مقادير کمي از بي کربنات که به آب افزوده مي شود ،بر طرف کرد .شربت هاي آنتي هيستامين را براي برطرف کردن خارش مي توان با تجويز پزشک به کودک داد .
دليلي وجود ندارد تا بچه ها را در خانواده از کودک مبتلا جدا سازيم ، زيرا در صورتي که تا به حال در معرض آن قرار نگرفته باشند ،بهتر است که به اين بيماري مبتلا شوند .چون به هر حال بايستي يک بار در زندگي به اين بيماري مبتلا شد و در بزرگسالي ،اين بيماري خطرناک مي باشد .اين بيماري تا زماني که همه ي ضايعات ،پوسته خشکي را تشکيل دهند ،قابل سرايت مي باشد .پس از اين ، کودک مي تواند به مدرسه رفته حتي اگر اين پوسته هاي خشک وجود داشته باشند .
براي جزييات بيشتر مانند طرز شروع ،دوره ي عفونت زايي ، و ...به جدول انتهاي کتاب مراجعه نماييد .
سرخک آلماني يا سرخجه :سرخجه يک بيماري خفيف بوده که به وسيله ي يک ويروس ايجاد مي شود .اين بيماري با تب خفيف ،مختصري درد در پشت گوش به علت بزرگ شدن غدد لنفاوي و تغييررنگ صورتي پوست که يک تا دو روز طول مي کشد ،همراه مي باشد .دوره ي کامل بيماري 2 تا 3 روز بوده و به هيچ درماني احتياج ندارد .در صورتي که خانم حامله در سه ماهه اول حاملگي دچار سرخجه شده باشد ،خطر بزرگي براي جنين و ايجاد ناهنجاري هاي مادرزادي وجود دارد .تحت نظر پزشک ، در چنين موقعيتي سقط جنين صورت مي گيرد . خوشبختانه ،اغلب مادران در دوران کودکي دچار سرخجه شده و ديگر به اين بيماري دچار نخواهند شد .سرخجه را امروزه به وسيله ي واکسن MMR (سرخجه ، اوريون ، سرخک )که در برخي مراکز وجود دارد ،پيشگيري مي نمايند .
سرخک :سرخک يک بيماري عفوني شايع در دوران کودکي بوده که اکنون به وسيله ي تزريق واکسن مقابل پيشگيري است .اين بيماري با تب ،سرفه و سرماخوردگي شروع مي شود .چشم ها قرمز شده و صورت برافروخته مي گردد .پس از چهار تا پنج روز يک ضايعه قرمز رنگ پوستي ظاهر شده که در ابتدا در پشت گوش و صورت بوده و سپس به همه ي بدن گسترش مي يابد.تب در زمان اوج ضايعات پوستي ،به بيشترين حد خود مي رسد . پس از دو روز ،تغيير رنگ پوست شروع به تخفيف نموده و تب پايين خواهد آمد وبه تدريج سرفه نيز کاهش مي يابد .گاهي ،تب به جاي کاهش ، افزايش يافته و سرفه بدتر شده و تنفس سريع تر مي شود .اين حالت ممکن است به علت ذات الريه بوده و در اين صورت بايستي سريعاً به پزشک مراجعه نمود .
ساير عوارض شامل عفونت گوش ،اسهال و از همه خطرناک تر ، التهاب بافت مغز يا انسفاليت مي باشد که در آن ،کودک از سر درد و تهوع شکايت داشته و گيج و خواب آلود مي شود .
اگرسرخک عارضه دار نشده باشد ،احتياجي به درمان نداشته بجز خنک کردن بدن ،داروهاي ضد تب و در صورتي که آبريزش وجود داشته باشد ، شستن مکرر چشم ها ،نوشيدن مقداري آب گرم همراه مقداري عسل به درمان سرفه کمک مي کند .اما اگر هرگونه عارضه اي به وجود آمد ،بايستي سريعاً درمان هاي لازم را انجام داد سرخک نمي تواند در کودکان با سوء تغذيه ،خطرناک باشد .
برا ي کودکان ديگر خانواده چه بايد کرد ؟بسيار مشکل است که اين کودکان را قرنطينه نموده و از گرفتاري ديگر کودکان جلوگيري نماييم .کودکان ديگر به هر حال دچار بيماري مي شوند مگر اينکه قبلاً واکسينه شده باشند ؛و دليل اين گرفتاري اين است که آن ها قبل از بروز ضايعات پوستي که نشانه بيماري است ،با هم ارتباط داشته و دوره ي قبل از بروز ضايعات ،بيشترين دوره ي واگيري بيماري مي باشد واکسيناسيون به موقع کودکان مي تواند از همه ي اين مشکلات جلوگيري کند .
بهداشت مناسب بايستي رعايت شده ولي احتياجي به ضد عفوني کردن دست ها پس از تماس با کودک يا وسايل او نمي باشد .
ممکن است کودکي که واکسينه نشده ضعيف و نحيف و يا دچار عفونت ديگري مي باشد ،با اين بيماري تماس پيدا کند .در چنين شرايطي ايجاد سرخک براي کودک خطرناک بوده و تزريق گاماگلوبولين مي تواند تحت تجويز پزشک صورت گيرد تا حمله بيماري را تخفيف داده و يا از آن جلوگيري نمايد .به هر حال بايستي ، به خاطر آوريد که آثار گاماگلوبولين تنها 10 تا 12 هفته بوده وپس از اين مدت احتمال گرفتاري به اين عفونت وجود دارد .بنابراين ، واکسن سرخک را بايستي در موقع لازم تلقيح کرد .
روزيولا اينفانتوم :اين بيماري يک عفونت ويروسي بوده که موجب ايجاد نقاط صورتي رنگ ريز در پوست مي شود .اين ضايعه پوستي ،به طور اصلي در ناحيه قفسه سينه و پشت ايجاد شده و دو يا سه روز طول مي کشد .به محض آن که ضايعات پوستي ظاهر شدند ،تب پايين آمده و کودک به سرعت رو به بهبود مي رود .
اوريون :اوريون يک بيماري مسري بوده که توسط يک ويروس که به يک يا دو غده بزاقي در محل زاويه استخوان فک حمله مي کند ،ايجاد مي شود .اين بيماري به طور شايعي بين 5 تا 15 سالگي ايجاد مي شود .دوره ي نهفتگي ، به عبارت ديگر زمان بين کسب عفونت و اولين علايم ،حدود سه هفته مي باشد .پس از يک بار درگيري ،ايمني حاصل مي شود .
درد به هنگام باز کردن دهان يا جويدن ، تبي با درجات متوسط ،از دست دادن اشتها ، سردرد و درد کل بدن وجود دارد .هردو طرف صورت ممکن است همزمان با هم تورم داشته و يا بين تورم يک طرف و طرف ديگر دو تا سه روز فاصله وجود داشته باشد .تورم حدود 6 تا 7 روز طول خواهد کشيد .
اوريون ممکن است بيضه ها و تخمدان ها را در بالغين دچار عفونت ، درگير نمايد ابتلاء به بيماري در سنين کودکي ،بي خطر بوده ،درمان شامل استراحت در طي مدت تب ،دهان شويه براي تميز نگه داشتن دهان و داروهاي ضد تب براي قطع تب مي باشد.اوريون را مي توان با واکسن MMR پيشگيري نمود .
پوليوميليت يا فلج اطفال :فلج اطفال ،يک بيماري مسري بوده که به وسيله ي يک ويروس که با آب و مايعات مورد تماس وارد بدن مي گردد ،منتقل مي شود.اين ويروس در مدفوع فرد آلوده دفع شده و در صورتي که وضع بهداشتي پايين باشد و دفع مدفوع به صورت بهداشتي صورت نگيرد ،آب و غذاها ، آلوده به اين ويروس مي گردند .بيماري به صورت يک سرماخوردگي معمولي همراه با درد و خشکي کمر و گردن ، شروع شده و کودک پس از چند روز بدون نشانه اي از فلج اطفال خوب مي شود .به هرحال ، در برخي موارد ،اعصاب بدن گرفتار شده و کودک مي تواند دچار فلج در هر قسمتي از بدن گرديده که معمولاً در اندام ها تظاهر مي يابد .گاهي کل بدن گرفتار شده و کودک ممکن است در تنفس هم به علت گرفتاري عضلات تنفسي دچار مشکل گردد .
طي همه گيري اين بيماري ،نبايستي غذاهايي که در معرض هوا بوده اند را مصرف نمود و در استخرها شنا کرد .از هر تزريق نيز بايستي اجتناب شود ،زيرا در صورتي که کودک در مرحله ي کمون بيماري باشد ،ممکن است فلج عضلات ناحيه ي تزريق را بروز دهد .
اين بيماري بسيار وحشتناک بوده ولي بايستي به خاطر آورد که با درمان صحيح و فيزيوتراپي کامل مي توان بهبود نسبي يا کاملي را ايجاد نموده و کودک قادر خواهد بود زندگي عادي خود را انجام دهد .بايستي به خاطر داشت که پيشگيري هميشه بهتر از درمان بوده و انجام واکسيناسيون به موقع ، بهترين راه پيشگيري از اين بيماري شوم مي باشد .
کودک بايستي طي چند روز اول بيماري ،در هنگام تب ، درد و بي قراري ، در استراحت کامل قرار بگيرد .هيچ تزريقي نبايستي در اين مرحله انجام شود . هنگامي که مرحله ي حاد بيماري تمام شد، فيزيوتراپي شامل تمرين و ماساژ بايستي با توصيه پزشک معالج انجام گردد .
اين بيماري يک مشکل مادام العمرخواهد بود و بايستي صبور بوده و روحيه خود و فرزند خود را حفظ نماييد .اگر مدام نشسته و جلوي کودک اشک بريزيد ، اميدي به تشويق کودک براي بهبودي نخواهد بود .هيچ دارويي براي فلج اطفال وجود ندارد تزريق ب ـ کمپلکس ، کمکي نخواهد کرد .فيزيوتراپي تنها راه بهبود علايم مي باشد .
از آنجا که ويروس بيماري از طريق مدفوع ، دفع مي شود ، طي بيماري بايستي دفع مدفوع به طور بهداشتي و با وسواس بيشتري صورت گرفته و ملحفه ها و لباس هاي زير را در صورت آلودگي ،به دقت تميز نمود .اين بيماري را مي توان با واکسن خوراکي آن جلوگيري نمود .
سل يا توبرکلوز :سل به علت تماس با فرد مبتلا ايجاد مي شود .بايستي به افرادي که در خانه رفت و آمد مي کنند و سرفه مزمن دارند ،توجه نمود . اين امر در مورد افرادي که تماس نزديک با کودک دارند مهمتر است ؛ مثل پرستار کودک يا بستگاني که از کودک نگهداري مي کنند .در صورتي که کودک بي قرار بوده ،اضافه وزن پيدا نکرده ، به بازي کردن بي ميل شده ، تب و سرفه مقاوم داشته باشد ،بايستي به پزشک مراجعه کرد سل مي تواند ريه ها ، غدد ، استخوان ها ، کليه ها و ...را درگير کند. در کودکان ، موارد شديد سل ،نظير مننژيت سلي با سردرد ،استفراغ ، غش و عدم هوشياري ،از بالغين شايع تر است .
سل مي تواند درمان شده ولي مدت آن طولاني مي باشد .پيشرفت هاي زيادي در درمان اين بيماري به دست آمده و مدت زمان به طور قابل توجهي کاهش يافته است به هرحال ،هنگامي که کودک رو به بهبود رفته و فعاليتش را از سر مي گيرد نبايستي درمان را پيش از موعد مقرر متوقف نمود .بايستي تا زمان تجويز پزشک ،به مصرف دارو ادامه داد .واکسيناسيون ب.ث.ژ (BCG )به جلوگيري از سل کمک مي کند ،اگر چه درجه اطمينان پيشگيري آن ،مانند ساير بيماري هايي که به وسيله ي واکسن پيشگيري مي شوند ،نمي باشد .
کزاز :کزاز يک بيماري بسيار خطرناک بوده و مي تواند در هر سني رخ دهد .نوزاد مي تواند به اين بيماري در صورتي که بند ناف به صورت استريل و پاکيزه قطع نشده باشد گرفتار باشد .اين بيماري از طريق جراحت ها ، زخمها و خراشيدگي ها ، توسط ورود ميکروب کزاز موجود در خاک و کثافات ، به داخل زخم ايجاد مي شود .
در نتيجه ي اين بيماري ، کل بدن منقبض و سفت گرديده و کمر همانند يک کمان انحناي به جلو پيدا مي کند .فک ،منقبض و سفت شده و کودک نمي تواند دهان خود را باز کرده و چيزي را جويده يا ببلعد .
در صورت ابتلاء نوزاد ،او نمي تواند شير مکيده و بعداً اسپاسم عضلاني و تشنج به وجود مي آيد .تحت شرايط بسيار خوب پزشکي ،مرگ و مير به علت اين بيماري بالا مي باشد .کودکان معمولاً هنگام بازي به زمين خورده و ممکن است زانو و آرنج خود را زخمي کنند .در واقع ،محافظت در برابر کزاز بسيار اهميت دارد .اين امر مي تواند به وسيله ي واکسن سه گانه که بعداً به وسيله ي واکسن کزاز يا دوگانه يادآوري مي شود جلوگيري گردد .کزاز نوزادي مي تواند با تزريق دو نوبت واکسن دوگانه به مادر طي حاملگي و رعايت بهداشت در حين زايمان جلوگيري گردد .
در صورت بروز جراحت ،زخم هر چند کوچک و جزيي بايستي با آب و صابون شسته شده و با محلول ضد عفوني ،پانسمان گردد .
سرم ضد کزاز اغلب به افرادي زده مي شود که بر عليه کزاز واکسينه نشده و در معرض ميکروب قرار گرفته اند .بسياري از بيمارستان هاي سوانح اين سرم را به کودکاني که واکسينه شده اند نيز تزريق مي کنند .سرم ضد کزاز مي تواند منجر به حساسيت شده و حتي علايم شوک و غش را ايجاد نمايد . در حال حاضر گاماگلوبولين ضد کزاز با ايمني بالا به جاي سرم ضد کزاز در زمان احتياج براي فردي که واکسينه نشده است ،استفاده مي شود .به هر حال بايستي در صورت جراحت و زخمي شدن کودک ،با پزشک جهت اقدامات لازم مشورت نمود .
سياه سرفه :نوزاد در بدو تولد هيچ ايمني نسبت به اين بيماري نداشته و بايستي از بچه هايي که به هر دليلي سرفه مي کنند ، جدا نگه داشته شود . سياه سرفه در چند روز اول ،مانند سرفه هاي معمولي بوده ولي به تدريج دوره هاي سرفه و تعداد دفعات آن اضافه مي شود .صورت کودک قرمز شده و حتي اغلب استفراغ مي کنند .در پايان يک دوره سرفه ، هنگامي که نفس عميقي مي کشد ،صداي شبيه غار غار کردن کلاغ ايجاد مي شود . نوزادان ممکن است صدايي همراه با نفس عميق نداشته باشند .اين بيماري بسيارطولاني بوده و ممکن است 2 تا 3 ماه سرفه وجود داشته باشند .
اين امر مي تواند منجر به عوارض ريوي نيز بشود .کودک ،کاهش وزن پيدا کرده زيرا استفراغهاي مکرر دارد .اين بيماري مخصوصاً در کودکان کمتر از يکسال خطرناک مي باشد .اين بيماري را مي توان با تزريق به موقع واکسن سه گانه پيشگيري نمود .
کودک با سياه سرفه بايستي حدود 2 تا 3 هفته جدا از ساير کودکان نگهداري شود که اغلب به علت نبودن فضاي کافي در منزل ، اين کار غير قابل اجرا مي باشد .
هر گونه تلاش براي جدا کردن بچه هاي زير يکسال از کودک مريض بايستي انجام شود زيرا در اين سن ،بيماري بسيار خطرناک مي باشد .
به علت سرفه شديد،امکان خونريزي عروق خوني چشم وجود داشته و چشم ها در اين حالت به نظر مي رسند که کودک کتک خورده و دچار کبودي گشته است .
درمان اختصاصي براي سياه سرفه وجود نداشته ،با اين حال برخي مطالعات نشان داده است که آنتي بيوتيک ها در مراحل اوليه بيماري،مي توانند دوره ي بيماري را کاهش دهند .اين امر نيز کمک مي کند تا از قابليت سرايت به ديگر اطفال نيز بکاهيم .
از آنجايي که بيماري طولاني مي باشد و استفراغ شايع است ،اثر زيادي بر تغذيه کودک دارد .کودک بايستي حجم غذاي کم و دفعات غذايي زياد همراه مايعات فراوان را مصرف نمايد .محيط مرطوب براي دفع خلط غليظ کودک ، کمک کننده و مفيد مي باشد .
منبع:کتاب شما و فرزندانتان
/خ
مشکلات شايع پوستي
ساييدگي :ساييدگي پوست در نتيجه تحريک به وسيله ي مالش لباس ها مخصوصاً کهنه هاي زبر يا لباس پشمي بر پوست و يا تميز کردن بچه پس از مدفوع کردن به روش غير ملايم ايجاد مي شود .اين حالت مي تواند در مناطق مرطوب مثل چين گردن ،زير بغل يا ميان پا مخصوصاً در بچه هاي چاق به وجود آيد .ساييدگي را مي توان به سادگي توسط خشک نگه داشتن اين مناطق ،خنک نگه داشتن در تابستان ،استفاده از پودر بچه و استفاده از پارچه نرم جهت کهنه ، پيشگيري نمود .با استفاده از پيش بند مي توان از ساييدگي گردن و چانه به وسيله ي لباس هاي پشمي جلوگيري کرد محلول ها و کرم هاي مسکن را مي توان براي اين مناطق استفاده کرد .
قشر سر نوزادي :برخي از بچه ها در قسمت بالاي سرخود قشر خشک شده قهوه اي رنگ را خواهند داشت .اين لايه به علت ترشح طبيعي از فوليکول هاي مو و پوست مي باشد .بهترين راه بر طرف نمودن آن ها ، شستن و برس کشيدن ملايم با يک برس بسيار نرم پس از هربار حمام کردن مي باشد .اگر اين قشر تشکيل شد،نبايستي سعي کنيد آن را بکنيد .به راحتي مي توان با شستن سر به وسيله ي صابون و يا شامپو يک يا دو بار در روز اين قشر را از بين برد .اين قشر به تدريج به وسيله ي شستن و برس زدن آرام در عرض چند روز از بين خواهد رفت .استفاده از روغنها و کرم ها ، کمک کننده نخواهد بود .
شوره ي سر :شوره ي سر بسيار شايع بوده و به صورت پوسته هاي ريز سفيد رنگ در بين موها و روي پوست سر ديده مي شود .پوسته سر نوزادي نوعي شوره ي سر مي باشد .موها بايستي هر روز با شامپو شسته شوند . شانه يا برس بايستي مرتباً شسته شده و فقط براي کودک استفاده گرديده و فرد ديگري از آن ها استفاده نکند .در صورتي که شوره ي سر ادامه يابد . محلول يا شامپوي دارويي را با تجويز پزشک مي توان استفاده کرد .
درماتيت :درماتيت به هرگونه وضعيت التهابي پوست مي گويند .علايم شايع عبارتند از :خارش ، پوسته پوسته شدن يا ترشح آبکي .اين حالت ممکن است به علت حساسيت يا عفونت بوده و درمان با توجه به علت آن فرق مي کند .در صورتي که خفيف باشد ،با ضد عفوني و شستشو مي توان آن را بر طرف نمود ولي اگر شديد باشد ،حتماً بايستي به پزشک مراجعه کرد .
تحريک و جوش ناشي از کهنه و قنداق :هر قسمت از بدن که به طور مداوم پوشيده و بسته باشد ،به احتمال بيشتري به علت عرق کردن ، خيس شده و محل را مستعد جوش و تحريک مي گرداند .منطقه ي کهنه نيز به وسيله ي ادرار خيس شده و در صورتي که به موقع عوض نشود ،تحريک پوست را خواهيم داشت .
باکتري هاي درون ادرار ،توليد آمونيوم کرده که محرک پوست است .هنگامي که بچه در خواب است ،تعويض کهنه مشکل بوده زيرا ممکن است باعث تحريک و بد خلقي او گردد .روش هاي طبيعي معمولاً بهترين هستند ،بنابراين سعي کنيد حداقل چند ساعتي در روز کودک بدون کهنه باشد .اين عمل باعث مي شود که قسمت هايي که کهنه روي شان گذاشته مي شود در معرض هوا و آفتاب قرار بگيرند .مي توان از کرم نرم کننده نيز استفاده کرد .در صورتي که جوش و تحريک ادامه يافت ،حتماً با پزشک مشورت نماييد .جوشاندن کهنه ها ،خشک کردن در آفتاب و اطو کردن آن ها هر کدام به کشتن ميکروب ها کمک مي کنند.
اگزما :اگزما يک وضعيت آلرژيک (حساسيتي )پوست مي باشد .علت اصلي آن شناخته نشده ولي ممکن است به علت حساسيت به شير حيوانات ، تخم مرغ ، گندم يا لباس هاي پشمي يا نايلوني باشد .اغلب ،سابقه ي آسم ،تب يونجه و اگزما در خانواده وجود دارد .اين امر معمولاً به صورت لکه هاي قرمز روي هر دو گونه تظاهر يافته و ممکن است بعداً به همه ي نقاط بدن انتشارپيدا کند . همچنين خارش شديد وجود داشته و کودک نمي تواند بخوابد .براي جلوگيري از خاراندن کودک و زخم کردن ، بايستي ناخن ها کوتاه شوند .دستکش نخي را مي توان هنگامي که کودک در خواب است ،به دستهاي او پوشانده پزشک در صورت لزوم توصيه هاي خاص را ارايه خواهد کرد .اين مشکل ممکن است مدت ها طول کشيده و آزار دهنده باشد ولي بايستي صبور و آرام باشيد .اين حالت پس از يک يا دو سالگي از بين خواهد رفت .
کهير :کهير نيز يک واکنش حساسيتي پوست مي باشد که دردناک و خارش دار است اين وضعيت ممکن است يک واکنش حساسيتي به انواعي از غذاها ، داروها يا گزش حشرات باشد .محلول هاي مسکن موجب بهبودي اين حالت مي گردند .کودکاني که کهير دارند ممکن است سابقه ي آسم داشته باشند .
زرد زخم :زرد زخم يک عفونت سطحي پوست بوده و کاملاً در ماه هاي گرم تابستان و طي هواي مرطوب فصول باراني شايع است .اولين نشانه معمولاً چند جوش کوچک بوده که بزرگ تر شده و با چرک پر مي شوند .بعداً اين جوش ها به صورت زخم در مي آيند .مهم است که پوست را در حد امکان تميز نگه داشته و از خارش آن توسط کودک جلوگيري کنيم .حوله ي صورت کودک يا حوله ي حمام او نبايستي براي کودک ديگري استفاده شود .استفاده از محلول هاي ضد عفوني کننده کمک کننده بوده ولي در صورتي که وضعيت ادامه پيدا کرد ،با مشورت پزشک بايستي از پمادهاي آنتي بيوتيک استفاده نمود.گاهي ممکن است احتياج به آنتي بيوتيک خوراکي يا تزريقي وجود داشته باشد .
گزش حشرات :گزش حشرات به خصوص پشه کاملاً شايع مي باشد .بهتر است دست و پاي کودک را مخصوصاً در شب ،براي جلوگيري از گزش حشرات بپوشانيم .کودک را بايستي زير يک پشه بند خواباند .براي گزش حشرات ،مقداري محلول کالامين را مي توان استفاده کرد .ماليدن مختصري ادکلن نيز مفيد مي باشد. به کار بردن برخي از کرم ها و محلول هاي خاص در شب براي دست و پا از گزش حشرات جلوگيري مي کند .
شپش و شپشک :اين دو ،از انگل هاي شايع سر و مو هستند .بوسيله ي تماس فردي ،از کودکي به کودک ديگر و يا از فرد بالغي که با فرزندش بازي مي کند يا از طريق استفاده از شانه ي آلوده ،انتقال مي يابد .شپش و شپشک ، حاصل بهداشت فردي پايين مي باشند اين انگل ها باعث خارش شده و مي توان آن ها را به صورت ذرات ريز داخل مو ديد .ممکن است هنگام شانه کردن ،اين موضوع کشف شود .محلول هاي ضد عفوني کننده خاصي وجود دارند که مي توان آن ها را با تجويز پزشک مصرف نمود .مواظب باشيد که اين محلول ها به داخل چشم کودک نروند .مصرف دوباره ي اين محلول ها ، در صورتي که درگيري وسيع باشد ضرورت دارد .
ميليا :اين عبارت براي دانه هاي سفيد رنگ ريز در محدوده ي صورت مخصوصاً بيني که در چند هفته اول زندگي وجود دارند ،به کار مي رود . اين حالت به علت انسداد موقتي غدد چربي پوست حاصل مي شود .هرگز آن ها را فشار ندهيد .پس از مدتي بهبود خواهند يافت .
عرق جوش :درهواي داغ ،عرق جوش کاملاً شايع مي باشد .پوست بچه لطيف بوده و سريع تر دچار ضايعه مي شود .در اين حالت يک ضايعه صورتي رنگ که ممکن است در هر جايي ظاهر شود ، وجود دارد .اين ضايعه بسيار خارش دار بوده که مي توان از پودر يا محلول کالامين بر روي همه ي بدن استفاده کرد .
کودک را به وسيله ي کشيدن ابر خيس برتن کودک يا حمام کردن ،نگه داشتن کودک در اتاق خنک يا پوشاندن حداقل لباس و اجازه دادن اين که حتي بدون لباس باشد ،بايستي خنک نگه داشت .
گال يا جرب :گال يک عفونت انگلي بوده که به وسيله ي يک حشره بسيار ريز ايجاد مي شود .ابتدا خارش و سپس جوش هاي ريز در منطقه گرفتار ايجاد شده که در ابتدا بين انگشتان را گرفتار کرده و سپس به مناطق ديگر بدن گسترش مي يابد .معمولاً صورت گرفتار نمي شود مگر در نوزادان .
ممکن است کل خانواده درگير شوند زيرا به وسيله ي تماس مستقيم ،از فردي به فرد ديگر انتقال مي يابد .کودک ممکن است هنگام بازي با ديگر کودکان مبتلا ،دچار عفونت گال بشود .
براي درمان ،بايستي کل خانواده در يک زمان دارو بگيرند .حمام روزانه و تعويض لباس ها به طور مرتب ضروري مي باشد .رعايت بهداشت مناسب ،مخصوصاً براي خانواده هايي که در مناطق پرجمعيت زندگي کرده و گال به سرعت مي تواند در آن مناطق منتشر شود ،اهميت فراواني دارد .داروهاي موضعي با تجويز پزشک مي توانند اين عفونت انگلي را درمان نمايند .
تب هاي عفوني همراه با علايم پوستي
نقاط و تاول هاي جديد تا دو يا سه روز بعدي به ظاهر شدن ادامه داده و ضايعات کهنه تر به صورت زخم خشک شده در مي آيند .اين ضايعات خارش زيادي داشته و کودک ممکن است اين تاول ها را با خاراندن بخراشد . آبله مرغان معمولاً بيماري خفيفي بوده و هيچ درمان اختصاصي بجز تميز نگه داشتن پوست و استفاده از برخي محلول هاي ضد خارش (مثل کالامين ) براي تسکين خارش مورد نياز نمي باشد خارش را مي توان به وسيله ي دو يا سه بارحمام کردن در روز با مقادير کمي از بي کربنات که به آب افزوده مي شود ،بر طرف کرد .شربت هاي آنتي هيستامين را براي برطرف کردن خارش مي توان با تجويز پزشک به کودک داد .
دليلي وجود ندارد تا بچه ها را در خانواده از کودک مبتلا جدا سازيم ، زيرا در صورتي که تا به حال در معرض آن قرار نگرفته باشند ،بهتر است که به اين بيماري مبتلا شوند .چون به هر حال بايستي يک بار در زندگي به اين بيماري مبتلا شد و در بزرگسالي ،اين بيماري خطرناک مي باشد .اين بيماري تا زماني که همه ي ضايعات ،پوسته خشکي را تشکيل دهند ،قابل سرايت مي باشد .پس از اين ، کودک مي تواند به مدرسه رفته حتي اگر اين پوسته هاي خشک وجود داشته باشند .
براي جزييات بيشتر مانند طرز شروع ،دوره ي عفونت زايي ، و ...به جدول انتهاي کتاب مراجعه نماييد .
سرخک آلماني يا سرخجه :سرخجه يک بيماري خفيف بوده که به وسيله ي يک ويروس ايجاد مي شود .اين بيماري با تب خفيف ،مختصري درد در پشت گوش به علت بزرگ شدن غدد لنفاوي و تغييررنگ صورتي پوست که يک تا دو روز طول مي کشد ،همراه مي باشد .دوره ي کامل بيماري 2 تا 3 روز بوده و به هيچ درماني احتياج ندارد .در صورتي که خانم حامله در سه ماهه اول حاملگي دچار سرخجه شده باشد ،خطر بزرگي براي جنين و ايجاد ناهنجاري هاي مادرزادي وجود دارد .تحت نظر پزشک ، در چنين موقعيتي سقط جنين صورت مي گيرد . خوشبختانه ،اغلب مادران در دوران کودکي دچار سرخجه شده و ديگر به اين بيماري دچار نخواهند شد .سرخجه را امروزه به وسيله ي واکسن MMR (سرخجه ، اوريون ، سرخک )که در برخي مراکز وجود دارد ،پيشگيري مي نمايند .
سرخک :سرخک يک بيماري عفوني شايع در دوران کودکي بوده که اکنون به وسيله ي تزريق واکسن مقابل پيشگيري است .اين بيماري با تب ،سرفه و سرماخوردگي شروع مي شود .چشم ها قرمز شده و صورت برافروخته مي گردد .پس از چهار تا پنج روز يک ضايعه قرمز رنگ پوستي ظاهر شده که در ابتدا در پشت گوش و صورت بوده و سپس به همه ي بدن گسترش مي يابد.تب در زمان اوج ضايعات پوستي ،به بيشترين حد خود مي رسد . پس از دو روز ،تغيير رنگ پوست شروع به تخفيف نموده و تب پايين خواهد آمد وبه تدريج سرفه نيز کاهش مي يابد .گاهي ،تب به جاي کاهش ، افزايش يافته و سرفه بدتر شده و تنفس سريع تر مي شود .اين حالت ممکن است به علت ذات الريه بوده و در اين صورت بايستي سريعاً به پزشک مراجعه نمود .
ساير عوارض شامل عفونت گوش ،اسهال و از همه خطرناک تر ، التهاب بافت مغز يا انسفاليت مي باشد که در آن ،کودک از سر درد و تهوع شکايت داشته و گيج و خواب آلود مي شود .
اگرسرخک عارضه دار نشده باشد ،احتياجي به درمان نداشته بجز خنک کردن بدن ،داروهاي ضد تب و در صورتي که آبريزش وجود داشته باشد ، شستن مکرر چشم ها ،نوشيدن مقداري آب گرم همراه مقداري عسل به درمان سرفه کمک مي کند .اما اگر هرگونه عارضه اي به وجود آمد ،بايستي سريعاً درمان هاي لازم را انجام داد سرخک نمي تواند در کودکان با سوء تغذيه ،خطرناک باشد .
برا ي کودکان ديگر خانواده چه بايد کرد ؟بسيار مشکل است که اين کودکان را قرنطينه نموده و از گرفتاري ديگر کودکان جلوگيري نماييم .کودکان ديگر به هر حال دچار بيماري مي شوند مگر اينکه قبلاً واکسينه شده باشند ؛و دليل اين گرفتاري اين است که آن ها قبل از بروز ضايعات پوستي که نشانه بيماري است ،با هم ارتباط داشته و دوره ي قبل از بروز ضايعات ،بيشترين دوره ي واگيري بيماري مي باشد واکسيناسيون به موقع کودکان مي تواند از همه ي اين مشکلات جلوگيري کند .
بهداشت مناسب بايستي رعايت شده ولي احتياجي به ضد عفوني کردن دست ها پس از تماس با کودک يا وسايل او نمي باشد .
ممکن است کودکي که واکسينه نشده ضعيف و نحيف و يا دچار عفونت ديگري مي باشد ،با اين بيماري تماس پيدا کند .در چنين شرايطي ايجاد سرخک براي کودک خطرناک بوده و تزريق گاماگلوبولين مي تواند تحت تجويز پزشک صورت گيرد تا حمله بيماري را تخفيف داده و يا از آن جلوگيري نمايد .به هر حال بايستي ، به خاطر آوريد که آثار گاماگلوبولين تنها 10 تا 12 هفته بوده وپس از اين مدت احتمال گرفتاري به اين عفونت وجود دارد .بنابراين ، واکسن سرخک را بايستي در موقع لازم تلقيح کرد .
روزيولا اينفانتوم :اين بيماري يک عفونت ويروسي بوده که موجب ايجاد نقاط صورتي رنگ ريز در پوست مي شود .اين ضايعه پوستي ،به طور اصلي در ناحيه قفسه سينه و پشت ايجاد شده و دو يا سه روز طول مي کشد .به محض آن که ضايعات پوستي ظاهر شدند ،تب پايين آمده و کودک به سرعت رو به بهبود مي رود .
ساير بيماري هاي عفوني
اوريون :اوريون يک بيماري مسري بوده که توسط يک ويروس که به يک يا دو غده بزاقي در محل زاويه استخوان فک حمله مي کند ،ايجاد مي شود .اين بيماري به طور شايعي بين 5 تا 15 سالگي ايجاد مي شود .دوره ي نهفتگي ، به عبارت ديگر زمان بين کسب عفونت و اولين علايم ،حدود سه هفته مي باشد .پس از يک بار درگيري ،ايمني حاصل مي شود .
درد به هنگام باز کردن دهان يا جويدن ، تبي با درجات متوسط ،از دست دادن اشتها ، سردرد و درد کل بدن وجود دارد .هردو طرف صورت ممکن است همزمان با هم تورم داشته و يا بين تورم يک طرف و طرف ديگر دو تا سه روز فاصله وجود داشته باشد .تورم حدود 6 تا 7 روز طول خواهد کشيد .
اوريون ممکن است بيضه ها و تخمدان ها را در بالغين دچار عفونت ، درگير نمايد ابتلاء به بيماري در سنين کودکي ،بي خطر بوده ،درمان شامل استراحت در طي مدت تب ،دهان شويه براي تميز نگه داشتن دهان و داروهاي ضد تب براي قطع تب مي باشد.اوريون را مي توان با واکسن MMR پيشگيري نمود .
پوليوميليت يا فلج اطفال :فلج اطفال ،يک بيماري مسري بوده که به وسيله ي يک ويروس که با آب و مايعات مورد تماس وارد بدن مي گردد ،منتقل مي شود.اين ويروس در مدفوع فرد آلوده دفع شده و در صورتي که وضع بهداشتي پايين باشد و دفع مدفوع به صورت بهداشتي صورت نگيرد ،آب و غذاها ، آلوده به اين ويروس مي گردند .بيماري به صورت يک سرماخوردگي معمولي همراه با درد و خشکي کمر و گردن ، شروع شده و کودک پس از چند روز بدون نشانه اي از فلج اطفال خوب مي شود .به هرحال ، در برخي موارد ،اعصاب بدن گرفتار شده و کودک مي تواند دچار فلج در هر قسمتي از بدن گرديده که معمولاً در اندام ها تظاهر مي يابد .گاهي کل بدن گرفتار شده و کودک ممکن است در تنفس هم به علت گرفتاري عضلات تنفسي دچار مشکل گردد .
طي همه گيري اين بيماري ،نبايستي غذاهايي که در معرض هوا بوده اند را مصرف نمود و در استخرها شنا کرد .از هر تزريق نيز بايستي اجتناب شود ،زيرا در صورتي که کودک در مرحله ي کمون بيماري باشد ،ممکن است فلج عضلات ناحيه ي تزريق را بروز دهد .
اين بيماري بسيار وحشتناک بوده ولي بايستي به خاطر آورد که با درمان صحيح و فيزيوتراپي کامل مي توان بهبود نسبي يا کاملي را ايجاد نموده و کودک قادر خواهد بود زندگي عادي خود را انجام دهد .بايستي به خاطر داشت که پيشگيري هميشه بهتر از درمان بوده و انجام واکسيناسيون به موقع ، بهترين راه پيشگيري از اين بيماري شوم مي باشد .
کودک بايستي طي چند روز اول بيماري ،در هنگام تب ، درد و بي قراري ، در استراحت کامل قرار بگيرد .هيچ تزريقي نبايستي در اين مرحله انجام شود . هنگامي که مرحله ي حاد بيماري تمام شد، فيزيوتراپي شامل تمرين و ماساژ بايستي با توصيه پزشک معالج انجام گردد .
اين بيماري يک مشکل مادام العمرخواهد بود و بايستي صبور بوده و روحيه خود و فرزند خود را حفظ نماييد .اگر مدام نشسته و جلوي کودک اشک بريزيد ، اميدي به تشويق کودک براي بهبودي نخواهد بود .هيچ دارويي براي فلج اطفال وجود ندارد تزريق ب ـ کمپلکس ، کمکي نخواهد کرد .فيزيوتراپي تنها راه بهبود علايم مي باشد .
از آنجا که ويروس بيماري از طريق مدفوع ، دفع مي شود ، طي بيماري بايستي دفع مدفوع به طور بهداشتي و با وسواس بيشتري صورت گرفته و ملحفه ها و لباس هاي زير را در صورت آلودگي ،به دقت تميز نمود .اين بيماري را مي توان با واکسن خوراکي آن جلوگيري نمود .
سل يا توبرکلوز :سل به علت تماس با فرد مبتلا ايجاد مي شود .بايستي به افرادي که در خانه رفت و آمد مي کنند و سرفه مزمن دارند ،توجه نمود . اين امر در مورد افرادي که تماس نزديک با کودک دارند مهمتر است ؛ مثل پرستار کودک يا بستگاني که از کودک نگهداري مي کنند .در صورتي که کودک بي قرار بوده ،اضافه وزن پيدا نکرده ، به بازي کردن بي ميل شده ، تب و سرفه مقاوم داشته باشد ،بايستي به پزشک مراجعه کرد سل مي تواند ريه ها ، غدد ، استخوان ها ، کليه ها و ...را درگير کند. در کودکان ، موارد شديد سل ،نظير مننژيت سلي با سردرد ،استفراغ ، غش و عدم هوشياري ،از بالغين شايع تر است .
سل مي تواند درمان شده ولي مدت آن طولاني مي باشد .پيشرفت هاي زيادي در درمان اين بيماري به دست آمده و مدت زمان به طور قابل توجهي کاهش يافته است به هرحال ،هنگامي که کودک رو به بهبود رفته و فعاليتش را از سر مي گيرد نبايستي درمان را پيش از موعد مقرر متوقف نمود .بايستي تا زمان تجويز پزشک ،به مصرف دارو ادامه داد .واکسيناسيون ب.ث.ژ (BCG )به جلوگيري از سل کمک مي کند ،اگر چه درجه اطمينان پيشگيري آن ،مانند ساير بيماري هايي که به وسيله ي واکسن پيشگيري مي شوند ،نمي باشد .
کزاز :کزاز يک بيماري بسيار خطرناک بوده و مي تواند در هر سني رخ دهد .نوزاد مي تواند به اين بيماري در صورتي که بند ناف به صورت استريل و پاکيزه قطع نشده باشد گرفتار باشد .اين بيماري از طريق جراحت ها ، زخمها و خراشيدگي ها ، توسط ورود ميکروب کزاز موجود در خاک و کثافات ، به داخل زخم ايجاد مي شود .
در نتيجه ي اين بيماري ، کل بدن منقبض و سفت گرديده و کمر همانند يک کمان انحناي به جلو پيدا مي کند .فک ،منقبض و سفت شده و کودک نمي تواند دهان خود را باز کرده و چيزي را جويده يا ببلعد .
در صورت ابتلاء نوزاد ،او نمي تواند شير مکيده و بعداً اسپاسم عضلاني و تشنج به وجود مي آيد .تحت شرايط بسيار خوب پزشکي ،مرگ و مير به علت اين بيماري بالا مي باشد .کودکان معمولاً هنگام بازي به زمين خورده و ممکن است زانو و آرنج خود را زخمي کنند .در واقع ،محافظت در برابر کزاز بسيار اهميت دارد .اين امر مي تواند به وسيله ي واکسن سه گانه که بعداً به وسيله ي واکسن کزاز يا دوگانه يادآوري مي شود جلوگيري گردد .کزاز نوزادي مي تواند با تزريق دو نوبت واکسن دوگانه به مادر طي حاملگي و رعايت بهداشت در حين زايمان جلوگيري گردد .
در صورت بروز جراحت ،زخم هر چند کوچک و جزيي بايستي با آب و صابون شسته شده و با محلول ضد عفوني ،پانسمان گردد .
سرم ضد کزاز اغلب به افرادي زده مي شود که بر عليه کزاز واکسينه نشده و در معرض ميکروب قرار گرفته اند .بسياري از بيمارستان هاي سوانح اين سرم را به کودکاني که واکسينه شده اند نيز تزريق مي کنند .سرم ضد کزاز مي تواند منجر به حساسيت شده و حتي علايم شوک و غش را ايجاد نمايد . در حال حاضر گاماگلوبولين ضد کزاز با ايمني بالا به جاي سرم ضد کزاز در زمان احتياج براي فردي که واکسينه نشده است ،استفاده مي شود .به هر حال بايستي در صورت جراحت و زخمي شدن کودک ،با پزشک جهت اقدامات لازم مشورت نمود .
سياه سرفه :نوزاد در بدو تولد هيچ ايمني نسبت به اين بيماري نداشته و بايستي از بچه هايي که به هر دليلي سرفه مي کنند ، جدا نگه داشته شود . سياه سرفه در چند روز اول ،مانند سرفه هاي معمولي بوده ولي به تدريج دوره هاي سرفه و تعداد دفعات آن اضافه مي شود .صورت کودک قرمز شده و حتي اغلب استفراغ مي کنند .در پايان يک دوره سرفه ، هنگامي که نفس عميقي مي کشد ،صداي شبيه غار غار کردن کلاغ ايجاد مي شود . نوزادان ممکن است صدايي همراه با نفس عميق نداشته باشند .اين بيماري بسيارطولاني بوده و ممکن است 2 تا 3 ماه سرفه وجود داشته باشند .
اين امر مي تواند منجر به عوارض ريوي نيز بشود .کودک ،کاهش وزن پيدا کرده زيرا استفراغهاي مکرر دارد .اين بيماري مخصوصاً در کودکان کمتر از يکسال خطرناک مي باشد .اين بيماري را مي توان با تزريق به موقع واکسن سه گانه پيشگيري نمود .
کودک با سياه سرفه بايستي حدود 2 تا 3 هفته جدا از ساير کودکان نگهداري شود که اغلب به علت نبودن فضاي کافي در منزل ، اين کار غير قابل اجرا مي باشد .
هر گونه تلاش براي جدا کردن بچه هاي زير يکسال از کودک مريض بايستي انجام شود زيرا در اين سن ،بيماري بسيار خطرناک مي باشد .
به علت سرفه شديد،امکان خونريزي عروق خوني چشم وجود داشته و چشم ها در اين حالت به نظر مي رسند که کودک کتک خورده و دچار کبودي گشته است .
درمان اختصاصي براي سياه سرفه وجود نداشته ،با اين حال برخي مطالعات نشان داده است که آنتي بيوتيک ها در مراحل اوليه بيماري،مي توانند دوره ي بيماري را کاهش دهند .اين امر نيز کمک مي کند تا از قابليت سرايت به ديگر اطفال نيز بکاهيم .
از آنجايي که بيماري طولاني مي باشد و استفراغ شايع است ،اثر زيادي بر تغذيه کودک دارد .کودک بايستي حجم غذاي کم و دفعات غذايي زياد همراه مايعات فراوان را مصرف نمايد .محيط مرطوب براي دفع خلط غليظ کودک ، کمک کننده و مفيد مي باشد .
منبع:کتاب شما و فرزندانتان
/خ
تازه های مقالات
ارسال نظر
در ارسال نظر شما خطایی رخ داده است
کاربر گرامی، ضمن تشکر از شما نظر شما با موفقیت ثبت گردید. و پس از تائید در فهرست نظرات نمایش داده می شود
نام :
ایمیل :
نظرات کاربران
{{Fullname}} {{Creationdate}}
{{Body}}